Ngày càng nhiều phụ nữ làm việc trong nhà máy, công trường, kho vận và cả các vị trí quản lý kỹ thuật. Thế nhưng phần lớn đồ bảo hộ lao động vẫn được thiết kế theo vóc dáng nam giới. Một bộ PPE không vừa không chỉ gây khó chịu, mà trong nhiều trường hợp còn trực tiếp làm giảm khả năng bảo vệ.
Lao động nữ ngày càng nhiều trong các ngành công nghiệp
Trên thế giới, tỷ lệ phụ nữ tham gia lực lượng lao động tăng liên tục từ nửa sau thế kỷ 20. Phụ nữ vẫn chiếm đa số trong y tế, giáo dục, dịch vụ, nhưng đang tăng dần trong xây dựng, năng lượng, logistics và sản xuất công nghiệp.
Tại Việt Nam, điều này càng rõ rệt. Nhiều nhà máy FDI trong ngành điện tử, may mặc, da giày và chế biến thực phẩm có đội ngũ công nhân phần lớn là nữ. Nhưng danh mục PPE của các nhà máy này thường vẫn được xây dựng theo size chuẩn châu Âu hoặc size nam. Nếu doanh nghiệp bạn hoạt động trong ngành điện tử, bài PPE nhà máy điện tử: checklist đầy đủ theo ISO, IEC 61340 sẽ giúp bạn rà soát lại toàn bộ danh mục trang bị.
PPE không vừa người: không chỉ là chuyện thoải mái
Khi lao động nữ phải dùng PPE thiết kế cho nam, hậu quả có thể nghiêm trọng hơn nhiều người nghĩ:
- Mũ bảo hộ quá rộng sẽ lỏng lẻo, dễ xô lệch hoặc rơi khi cúi người, không bảo vệ được đầu khi va đập.
- Găng tay quá to làm mất cảm giác tay, giảm độ khéo léo, dễ bị cuốn vào máy hoặc làm rơi vật nặng.
- Tay áo quá dài có thể vướng vào trục quay, băng tải.
- Áo liền quần chống hóa chất quá rộng có thể để hóa chất lọt qua cổ tay, cổ chân, mất khả năng bảo vệ.
- Dây an toàn quá lớn không thể siết đủ chặt, người lao động có thể tuột ra khi rơi.
Ngay cả khi không dẫn đến tai nạn, PPE không vừa gây mất tập trung, mỏi mệt và khiến người lao động có xu hướng tháo bỏ. Đây là lý do khi đánh giá rủi ro, doanh nghiệp cần tính đến cả đặc điểm người sử dụng, không chỉ đặc điểm công việc. Phương pháp này được trình bày trong bài PPE risk assessment nhà máy: cách lập danh sách PPE chuẩn.
Chọn đồ bảo hộ phù hợp cho lao động nữ
Giày bảo hộ
Bàn chân phụ nữ trung bình không chỉ ngắn hơn mà còn hẹp hơn và có vòm cao hơn bàn chân nam. Chọn giày nam size nhỏ thường vẫn bị rộng ngang, khiến gót chân trượt trong giày. Giày không vừa dễ gây trượt ngã, chuột rút và đau xương khớp khi đứng lâu.
Giày rộng cũng là nguyên nhân khiến lớp lót gót mòn rách nhanh hơn bình thường. Bài khi nào nên thay giày bảo hộ sẽ giúp bạn nhận biết sớm các dấu hiệu này.
Găng tay bảo hộ
Găng tay phải ôm sát ngón tay, đầu ngón không bị thừa vải. Lao động nữ thường cần size nhỏ hơn hẳn nam giới, nhất là trong các công việc đòi hỏi thao tác chính xác như lắp ráp linh kiện, đóng gói, kiểm tra chất lượng. Mỗi công việc cần một loại găng khác nhau, và bài chọn đúng găng tay bảo hộ theo công việc sẽ giúp bạn chọn đúng loại trước khi chọn đúng size.
Mũ bảo hộ và dây an toàn
Với mũ bảo hộ, nên chọn loại có núm vặn điều chỉnh vòng đầu thay vì quai cài nấc, để điều chỉnh vừa khít cho cả người đầu nhỏ. Với dây an toàn toàn thân, cần có size S hoặc XS cho người nhỏ con, và kiểm tra kỹ vị trí đai ngực, vì đai ngực đặt sai vị trí trên cơ thể nữ có thể gây chấn thương khi dây giật căng.
Quần áo bảo hộ
Quần áo bảo hộ cho nữ cần được thiết kế riêng: eo thon hơn, hông rộng hơn, ống quần ngắn hơn, vai hẹp hơn. Khi đặt đồng phục số lượng lớn, chất liệu cũng quan trọng không kém form dáng, nhất là với khí hậu nóng ẩm. Bài chất liệu may quần áo bảo hộ nào bền đẹp nhất phân tích cụ thể ưu nhược điểm từng loại vải.
PPE cho nữ: lợi thế tuyển dụng và CSR
Trang bị PPE phù hợp cho lao động nữ không chỉ là chuyện an toàn. Trong bối cảnh nhiều ngành như xây dựng, cơ khí đang thiếu nhân lực, đây còn là cách mở rộng nguồn tuyển dụng và giữ chân người lao động.
Với nhà máy FDI, PPE phù hợp giới tính còn là một tiêu chí trong các chương trình CSR và audit của khách hàng quốc tế. Các yêu cầu PPE mà tập đoàn mẹ thường áp dụng cho nhà máy tại Việt Nam được tổng hợp trong bài tiêu chuẩn PPE bắt buộc cho nhà máy FDI tại Việt Nam.
Câu hỏi thường gặp về đồ bảo hộ cho nữ
Lao động nữ dùng đồ bảo hộ nam size nhỏ có được không?
- Được với một số loại như mũ có núm điều chỉnh. Nhưng với giày, găng tay và quần áo, size nhỏ của form nam thường vẫn sai tỷ lệ: giày rộng ngang, găng thừa ngón, quần chật hông nhưng rộng eo. Nên chọn sản phẩm unisex có dải size nhỏ hoặc sản phẩm thiết kế riêng cho nữ.
Làm sao đặt size PPE cho cả nhà máy có hàng trăm lao động nữ?
- Lập bảng số đo thực tế theo từng bộ phận trước khi đặt hàng, thay vì ước lượng theo tỷ lệ size chuẩn. Quy trình gom nhu cầu, báo giá và đặt hàng tập trung được hướng dẫn trong bài quy trình mua PPE tập trung cho doanh nghiệp FDI.
Mũ bảo hộ lỏng thì có nên độn thêm khăn bên trong không?
- Không nên. Lớp độn tự chế làm thay đổi khoảng cách giữa đầu và vỏ mũ, khiến mũ hấp thụ lực kém hơn khi va đập. Hãy chọn mũ có núm vặn điều chỉnh, và kiểm tra quai đeo bên trong còn tốt hay không theo hướng dẫn trong bài khi nào cần thay mũ bảo hộ.
