Một đôi nút tai chống ồn NRR 33 dB đeo sai cách có thể chỉ bảo vệ được một phần nhỏ so với con số trên bao bì. Đây là lý do phổ biến nhất khiến nhà máy đã phát đầy đủ PPE nhưng công nhân vẫn bị suy giảm thính lực sau vài năm.
Bài viết hướng dẫn chi tiết cách đeo từng loại thiết bị bảo vệ thính giác: nút tai xốp, nút tai silicone đúc sẵn và chụp tai. Bài cũng hướng dẫn cách tự kiểm tra độ kín và cách tổ chức đào tạo đeo nút tai trong nhà máy.
1. Vì sao phải đeo nút tai đúng cách?
Chỉ số giảm ồn in trên bao bì (NRR hoặc SNR) được đo trong phòng thí nghiệm, với người thử nghiệm đeo đúng kỹ thuật. Trong nhà xưởng, các lỗi phổ biến như nhét nông, không vê xốp hay chọn sai cỡ khiến nút tai không bịt kín ống tai. Chỉ cần một khe hở nhỏ, âm thanh sẽ lọt vào và mức bảo vệ giảm rất mạnh.

Nút tai chống ồn có dây Deltaplus ConicCO200 - Giảm ồn 37 dB SNR / NRR 32 dB
Ống tai của người không thẳng mà hơi cong. Nếu không kéo vành tai để làm thẳng ống tai, nút tai sẽ chạm vào khúc cong và chỉ nằm ở phần ngoài, không bịt kín được.
Đeo đúng cách giúp:
- Đạt mức bảo vệ gần với chỉ số công bố.
- Đeo thoải mái hơn, công nhân chịu đeo suốt ca.
- Giảm rủi ro viêm ống tai do thao tác sai.
2. Cách đeo nút tai xốp đúng cách
Áp dụng cho nút tai xốp dùng một lần như 3M 1110, Nút tai BHLĐ Max 30, Delta Plus Conic200, Tolsen 45081 và nút tai EP5.

Nút tai chống ồn 3M 1110 có dây chính hãng - Dùng một lần
Bước 1: Rửa tay sạch
Tay dính dầu, bụi kim loại hoặc hóa chất sẽ bám vào xốp khi vê, rồi đưa thẳng vào ống tai. Đây là nguyên nhân thường gặp gây viêm ống tai ở công nhân xưởng cơ khí. Nếu không có điều kiện rửa tay, nên chọn nút tai có dây và cầm phần dây khi thao tác.
Bước 2: Vê nút tai thành thanh nhỏ
- Dùng ngón cái và ngón trỏ vê chậm nút tai thành một thanh nhỏ, càng mảnh càng tốt.
- Vê đều, không để bề mặt bị nhăn gấp, vì nếp nhăn tạo khe hở cho âm thanh lọt qua.
- Không vê quá lâu vì tay nóng làm xốp nở nhanh hơn.
Bước 3: Kéo vành tai để làm thẳng ống tai
- Dùng tay phía đối diện vòng qua sau đầu. Ví dụ đeo tai phải thì dùng tay trái.
- Kéo vành tai lên trên và ra sau.
- Động tác này làm thẳng ống tai để nút tai đi vào sâu.
Bước 4: Nhét nút tai vào sâu
- Trong khi vẫn kéo vành tai, nhanh chóng nhét nút tai đã vê vào ống tai.
- Nhét đủ sâu để phần lớn nút tai nằm trong ống tai, chỉ để lộ một phần nhỏ ở ngoài.
- Không nhét quá sâu đến mức không cầm lại được để tháo ra.
Bước 5: Giữ 20–30 giây
- Giữ nhẹ đầu nút tai bằng ngón tay trong 20–30 giây.
- Nếu buông tay ngay, xốp có thể bị đẩy ngược ra ngoài trước khi nở đủ để bịt kín.
- Lặp lại cho tai bên kia.
Dấu hiệu đeo đúng
- Giọng nói của chính mình nghe trầm và vang hơn, giống như nói trong phòng kín.
- Tiếng ồn xung quanh giảm rõ rệt.
- Nhìn từ phía trước mặt, gần như không thấy nút tai lòi ra khỏi tai.
3. Cách đeo nút tai silicone (đúc sẵn) đúng cách
Áp dụng cho nút tai tái sử dụng dạng nhiều tầng hoặc cây thông như 3M 1290, 3M 340-4004, Honeywell Smart Fit SMF-30 và Delta Plus CONICFIR050.

Nút tai chống ồn Honeywell Howard Leight MAX-30 - NRR 33 dB / SNR 37 dB
Bước 1: Kiểm tra nút tai trước khi đeo
- Nút tai phải sạch, khô, không nứt, không cứng.
- Nếu có dấu hiệu hư hỏng, thay đôi mới.
Bước 2: Kéo vành tai
Giống nút tai xốp: dùng tay đối diện vòng qua đầu, kéo vành tai lên trên và ra sau.
Bước 3: Đẩy nút tai vào kết hợp xoay nhẹ
- Cầm phần đuôi hoặc tay cầm của nút tai.
- Không cần vê, đẩy nút tai vào ống tai kèm động tác xoay nhẹ qua lại.
- Dừng lại khi cảm thấy các tầng đã ép kín vào thành ống tai.
Bước 4: Kiểm tra độ kín
Nút tai silicone không nở ra như xốp, nên độ kín phụ thuộc hoàn toàn vào việc chọn đúng cỡ và nhét đủ sâu. Hãy kiểm tra ngay theo cách ở phần tiếp theo.
Lưu ý với Honeywell Smart Fit: vật liệu mềm dần theo thân nhiệt. Sau vài phút đeo, nút tai sẽ ôm theo hình dạng ống tai của bạn, nên cảm giác lúc đầu có thể hơi cứng.
4. Cách kiểm tra nút tai đã kín chưa
Có ba cách tự kiểm tra nhanh, không cần thiết bị:
1. Kiểm tra bằng tay. Ở nơi có tiếng ồn ổn định, khum hai bàn tay úp kín lên hai tai rồi bỏ ra.
- Nếu tiếng ồn gần như không thay đổi: nút tai đã kín.
- Nếu tiếng ồn giảm rõ khi úp tay: nút tai chưa kín, cần tháo ra đeo lại.
2. Kiểm tra bằng giọng nói. Nói vài câu. Nếu giọng mình nghe trầm và vang trong đầu, nút tai đã bịt kín.
3. Kiểm tra bằng mắt. Nhờ đồng nghiệp nhìn từ phía trước. Nếu thấy nhiều phần nút tai lòi ra ngoài, nút tai chưa được nhét đủ sâu.
Kiểm tra chính xác bằng thiết bị (fit test): các nhà máy có chương trình bảo vệ thính giác bài bản có thể dùng hệ thống kiểm tra độ khít như 3M E-A-Rfit. Hệ thống này đo mức giảm ồn thực tế trên từng công nhân, gọi là PAR (Personal Attenuation Rating), từ đó biết chính xác ai đang đeo sai hoặc dùng sai cỡ.
5. Cách tháo nút tai đúng cách
Tháo sai cũng có thể gây đau hoặc tổn thương tai:
- Xoay nhẹ nút tai để phá lớp bịt kín.
- Kéo từ từ ra ngoài.
- Không giật mạnh. Khi nút tai bịt kín, giật mạnh tạo lực hút đột ngột, gây đau và có thể ảnh hưởng đến màng nhĩ.
- Với nút tai có dây, không kéo bằng dây. Hãy cầm vào thân nút tai rồi xoay và kéo ra.
Sau khi tháo:
- Nút tai xốp: bỏ vào thùng rác, không bỏ túi để dùng lại.
- Nút tai silicone: rửa bằng nước ấm và xà phòng nhẹ, để khô, cất vào hộp riêng.
6. 7 lỗi thường gặp khiến nút tai mất tác dụng
-
Không vê nút xốp trước khi nhét. Xốp to chỉ nằm ở miệng ống tai, không vào được sâu.
- Không kéo vành tai. Nút tai bị chặn lại ở khúc cong của ống tai.
- Buông tay ngay sau khi nhét. Xốp bị đẩy ra ngoài trước khi nở đủ.
- Dùng lại nút tai xốp qua nhiều ca. Xốp mất đàn hồi, không còn bịt kín.
- Chọn sai cỡ nút tai silicone. Nút quá nhỏ không kín, nút quá to gây đau nên công nhân tự tháo ra.
- Tháo nút tai ra khi đang ở trong khu ồn. Chỉ cần tháo ra một thời gian ngắn, mức bảo vệ của cả ca đã giảm mạnh (xem phần tiếp theo).
- Đeo nút tai với tay bẩn. Gây viêm ống tai và khiến công nhân ngại đeo nút tai về sau.
7. Câu hỏi thường gặp
Nhét nút tai xốp sâu bao nhiêu là đủ?
Phần lớn nút tai phải nằm trong ống tai, chỉ để lộ một phần nhỏ đủ để cầm tháo ra. Nhìn từ phía trước mặt, gần như không thấy nút tai.
Vì sao nút tai xốp cứ bị tuột ra?
Nguyên nhân thường gặp: vê chưa đủ nhỏ, không kéo vành tai khi nhét, buông tay trước khi xốp nở đủ, hoặc cỡ nút tai quá lớn so với ống tai. Hãy thử lại theo đúng 4 bước, hoặc đổi sang mẫu nhỏ hơn.
Đeo nút tai bị đau tai có sao không?
Đau nhẹ lúc đầu có thể do chưa quen hoặc nhét quá nhanh. Nếu đau kéo dài, có thể nút tai sai cỡ hoặc chất liệu không phù hợp. Nên thử mẫu khác, ví dụ nút tai mềm theo thân nhiệt. Nếu có dấu hiệu viêm, chảy dịch hoặc ù tai kéo dài, cần đi khám bác sĩ.
Có cần đeo nút tai khi chỉ ở khu ồn vài phút không?
Có. Với khu vực rất ồn, chỉ vài phút không đeo cũng đóng góp đáng kể vào tổng mức tiếp xúc của cả ca, như ví dụ ở phần trên.
Đeo nút tai có nghe được tiếng người nói và còi cảnh báo không?
Có, nếu chọn đúng mức giảm ồn. Trong môi trường ồn, nút tai phù hợp còn giúp nghe tiếng nói rõ hơn vì giảm tiếng ồn nền. Nếu hoàn toàn không nghe được cảnh báo, có thể thiết bị đang giảm ồn quá mức cần thiết.
8. Mua nút tai chống ồn và nhận hướng dẫn sử dụng tại D&T
D&T cung cấp nút tai và chụp tai chống ồn chính hãng từ 3M, Honeywell, Delta Plus, Proguard và Howard Leight, có CO, CQ theo lô. Với khách hàng doanh nghiệp, chúng tôi hỗ trợ:
- Gửi mẫu thử nhiều cỡ và nhiều loại để công nhân đeo thử.
- Cung cấp tài liệu hướng dẫn đeo đúng cách để dùng trong đào tạo nội bộ.
- Tư vấn chọn mức giảm ồn theo kết quả đo ồn từng khu vực.
Xem toàn bộ sản phẩm tại danh mục nút tai chống ồn và nhóm bảo vệ thính giác, tham khảo trang hướng dẫn sử dụng sản phẩm và chuyên mục an toàn lao động, hoặc gọi 0933 568 088 để được tư vấn.
